- معرفی رشته ی کامپیوتر در شاخه فنی و حرفه ای :
- معرفی رشته مهندسی کامپیوتر گرایش هوش مصنوعی
- معرفی سخت افزار های اصلی کامپیوتر
- سیستمهای عامل کامپیوتری
- آشنایی با قطعات داخلی کیس کامپیوتر
- علوم كامپيوتر
- معرفی شغل مهندس سخت افزار
- اجزای اصلی کامپیوتر
- معرفی رشته مهندسی كامپیوتر(تمام گرایش ها)
- معرفی رشته مهندسی کامپیوتر گرایش هوش مصنوعی

کیسهای از جنس فویل با روکش مخصوص است که از قطعات حفاظت نشده در برابر الکتریسیته ساکن محافظت میکند. قطعات حساس کامپیوتر مانند هارد دیسک ها را در این کیسهها محفوظ میکنند.
قطعات الکترونیکی فعال، معمولا مقداری بار الکتریکی ساکن را در خود ذخیره میکنند که در صورت بی احتیاطی ممکن است در حین باز و بسته کردن به کاربر آسیب بزند. برای پیشگیری از چنین آسیبهایی، مچبندهای ضداستاتیک که اتصال کاربر را به زمین فراهم میکند، بسیار توصیه میشود.
این کابلها حکم رگ های حیات کامپیوتر را دارند. قدرت پاور (منبع برق کامپیوتر) از طریق این کابلها به مادربورد و دیگر قطعات منتقل میشود. این کابل ها مادگی های 20 و 24 تایی دارند که عموما به دو بخش 20 و 4 تایی تقسیم شدهاند.
پنل ورودی و خروجی (I/O) که در کنار مادربورد قرار گرفته و پس از نصب از پشت کیس قابل دسترس است، بخشی برای ورودی های صوتی دارد. مادگی سبز عموما خروجی مادربورد به اسپیکر است و مادگی کنار آن هم برای اتصال میکروفن.
این بخش از کامپیوتر، سیستمعامل ابتدایی مادربورد یا کارت گرافیک است که از طریق تنظیماتش، راه را برای نصب سیستم عامل و دیگر نرم افزارها هموار میکند. در بایوس میتوانید مواردی مانند حافظه اصلی، درایو بوت و … را مشخص کنید.
کیس، جعبه اصلی کامپیوتر است که تمام قطعات در درون آن سوار شده و از خروجی آن به وسایل دیگر متصل میشوند. کیسها انواع مختلفی دارند؛ از نمونههای Tower گرفته تا دسکتاپی (رومیزی).
عملکرد مادربورد ها بر دوش تعدادی مدار است که آن ها را به اختصار چیپ ست یا تراشه مینامیم. بسیاری از جنبههای عملکرد کامپیوتر در گرو خصوصیات تراشههاست. از جمله، حد پشتیبانی از حافظه، ظرفیت اورکلاک، امکان ارتقا و همخوانی پردازنده.
♦ این فناوری برای ساخت بیشتر تراشههای موجود در کامپیوترهای شخصی، همچنین حسگرهای تصویر و مدارهای قیاسی به کار میرود. تولیدات سیموسی در برابر گرما و دخالتهای استاتیک مقاوم هستند.
♦ سی پی یو یا واحد پردازش مرکزی، اصلیترین واحد محاسباتی کامپیوتر است. پردازندههای امروزی چند هسته (۲، ۴ و ...) دارند و از اینرو میتوانند چند مسئولیت را به طور همزمان انجام دهند.
با رشد چشمگیر اندازه پردازندهها و سیستمهای خنککننده کیسها، این قطعات به میدان پا گذاشتند. این پایهها که به پشت مادربورد متصل میشوند؛ جایگاهی محکم برای اتصال پردازنده و فن پردازنده فراهم میکنند که از ورود فشار و انحنا به مادربورد جلوگیری میکند.
ورودی برق CPU، سوکتی است که یک کابل ESP هشت پین، عموما به همراه یک کابل برق چهار پین ATX به آن میخورد و CPU را با مقدار برق لازم تغذیه میکند.
پردازنده اصلی را در این قسمت جا میزنند. بعضی CPU ها با پیچ و بعضی دیگر با بستهای خاص خودشان در این قسمت نصب میشوند.
♦ کراس فایر، فناوری محبوب AMD برای فعالیت همزمان دو کارت گرافیک به منظور پردازش وظایف سنگین مانند بازیهای سه بعدی با رزولوشن بالاست.
کیسهای دسکتاپی برخلاف کیسهای عادی، افقی هستند. این طراحی بیشتر برای ساخت مدیا سنترها، کامپیوترهای دفتری و سیستمهای کم قدرت به کار میرود. طراحی خاص این کیسها قرار دادن آن ها روی میز و زیر مانیتور یا میز تلویزیون را ممکن میکند. به نمونههای خیلی نازک این کیس ها جعبه پیتزا هم میگویند.
♦ این فناوری که به احتمال زیاد جای کابلهای HDMI را خواهد گرفت، میتواند اطلاعات صوتی و تصویری را با سرعت و دقتی به مراتب بالاتر به کاربر ارائه کند. پورتهای نمایش از نظر فیزیکی کوچک تر بوده، رزولوشن بالاتر، مقیاس باز نیرودهی (Refresh) بهتر و امکاناتی مانند اتصالات زنجیرهای دِیزی را فراهم میکند.
♦ رمهای پویا که تقریبا روی تمام مادربوردها قرار دارند، فضایی برای بارگذاری و دستکاری محاسبات فراهم میکند. برخلاف رم های استاتیک (SRAM)، رمهای پویا به نوسازی الکتریکی نیاز دارد تا اطلاعات را حفظ کند. در صورت قطع جریان الکتریکی، مثلا خاموش کردن یا راه اندازی مجدد سیستم، تمام محتوایشان پاک میشود.
این قسمت که معمولا در جلوی کیس قرار دارد، محفظهای است برای نصب قطعات هارد دیسک و انواع دی وی دی و سی دی رام. در بیشتر کیسهای امروزی، این بخش بهصورت کشویی کار گذاشته شده است تا دسترسی، خروج و نصب قطعات در آن ها راحتتر باشد.
♦اتصالهای Digital Video Coector اولین مدل اتصالات پس از VGA های آنالوگ بود که به مصرف عموم رسید و هنوز هم هواداران خاص خود را دارد؛ هر چند از سال ۲۰۰۸ نمونههای بهتر و کوچکتری به بازار آمد.
♦ اترنت یک پروتکل سیمی شبکه محلی است که برای ارائه بهترین سرعت طراحی شده است. این فناوری که از سال 1973 به بازار آمده، تا به حال چند بار بازنگری شده و کاربردش را بهعنوان پروتکل مورد استفاده در دفاتر و منازل، حفظ کرده است.
یکی از اشتباهات رایج این است که به جای بیان مدل کارت گرافیک، حافظه آن را اعلام میکنیم. مقدار حافظه کارت گرافیک، مقدار رمی است که از آن برای پردازش اطلاعات استفاده میکند. هر چه این رم بالاتر باشد، سرعت بالاتری به کاربر ارائه خواهد شد. اما رم کارت گرافیک در کیفیت بافتها و ظاهر بازی تاثیر مستقیمی ندارد. رمهای امروزی کارت گرافیک از نوع GDDR5 هستند که از یک تا ۱۲ گیگابایت در بازار یافت میشوند.
در کشور ما گاهی به اشتباه به کارت گرافیک GPU میگویند. GPU به پردازنده مرکزی گرافیک سیستم اطلاق میشود. این قسمت از کامپیوتر وظیفه اصلی را در پردازش و اجرای بازیها بر عهده دارد. همین باعث شده بیشترین مقدار برق را از پاور بکشد. نمونه های امروزی تر به حافظه های GDDR5 اختصاصی و چند اتصال برق مجزا نیاز دارند.
♦ با اینکه سی پی یو های مدرن به تنهایی به پردازنده گرافیکی مجهز بوده و سیستم را با اتکا به آن هم میتوان راه انداخت، برای بازی کردن، به خصوص بازیهای سه بعدی به یک کارت گرافیک مناسب نیاز دارید. حتی کارت گرافیکهای ضعیف موجود در بازار هم قابلیت شان نسبت به پردازنده گرافیکی سی پی یو بهتر است.
یک اتصال تخت و D شکل که برای انتقال صوت و تصویر با کیفیت بالا استفاده میشود. نمونه های بعدی این اتصالات قابلیت ارسال سیگنال شبکه را نیز دارند. HDMI در حال حاضر قادر به پشتیبانی از تصاویر با کیفیت 4K و سرعت بازنیرودهی 30 هرتز است و به همین علت چندان برای نمایشگرهای 4K مناسب نیست.
♦ کدکهای صوتی تولید شرکت اینتل است که صدای استانداردی را برای مادربورد، مودم و کارت صدا فراهم میکنند. AC97 از یک کدک مهاری و یک کدک آنالوگ تشکیل شده و صدای 16 یا 20 بیت را با سرعت نمونه برداری 96۹۶ کیلوهرتز برای حالت استریو و 48 کیلوهرتز برای استفاده چند کاناله ارائه میکند.
♦ تعدادی پین قرار گرفته روی یک برد منطقی که با جامپر یا کابل ریبون مخصوص میتوان آن را از جایش خارج کرد. با مقاصد تنظیم ورودی و خروجی آن را دستکاری میکنند.
سی پی یو های مدرن عموما به یک پردازنده گرافیکی داخلی مجهزند که قادر است از پس فعالیتهای سبک تا متوسط مثلا کارهای دفتری، پخش ویدئو و بازی های ساده بربیاید. از آنجایی که این گرافیک برای فعالیت خود، دست به دامان رم میشوند و از خود رم ندارد، بهتر است رم قویتری تهیه کنید.
نوعی مادربورد کوچک که مساحت بسیار کمی دارد. این مدل مادربورد بین علاقهمندان مدیا سنترها و … از محبوبیت خاصی برخوردار است، اما عملکرد محدود و قیمت به نسبت بالایی دارد.
یک کلاهک پلاستیکی با اتصال فلزی داخلی که بین ۲ گیره سر یک برد منطقی، اتصال الکتریکی ایجاد میکند. معمولا نوع جامپرها بر روی آن ها مشخص شده است.
این درگاه چهارگوش محل ورود کابل شبکه برای اتصال به اینترنت یا یک شبکه محلی است. اکنون در بین فناوری های موجود، اترنت کابلی سریعترین سرعت ارسال و پایینترین حد تاخیر را ارائه میکند.
این فناوری نه تنها به زیبایی بیشتر کیسها کمک میکند، راهی است برای اطلاع از صحیح کار کردن تجهیزات سیستم. برخی از این ال ای دی ها به یک مهارگر ولتاژ متصل بوده و مقدار روشناییشان با توجه به مقدار مصرف، سرعت فن و … تغییر میکند.
در عین اندازه بسیار کوچک آن، استانداردهای 3.2SATA از سرعت 2000 مگابایت بر ثانیه بهره میبرد. این فضاهای ذخیره که بیشتر از هارد دیسک های کلاسیک به رم شبیه است، روی قسمت های مخصوص مادربورد یا کارت های گسترش PCI-E سوار میشوند. برخلاف هارد دیسک های بزرگ، این نمونه های کوچک به شدت داغ کرده و برای کارکرد مناسب به سرمادهی بیشتر نیاز دارند.
این نمونه از حافظه ها از دیسک های مغناطیسی چرخان برای ذخیره اطلاعات بهره برده و نسبت به دیگر انواع آن ها قیمت مناسب تری دارند. هر چه سرعت چرخش دیسک ها بالاتر باشد، عملکرد هارد دیسک بهتر و قیمتش هم بالاتر خواهد بود. دیسکهایی با سرعت 5400PRM به عنوان مدل های فراگیر شناخته شده، نمونههای 7200 و 10000RPM در رده هارد های با عملکرد ویژه قرار میگیرند.
ممکن است کاربر در BIOS سیستم بیش از حد داده وارد کند یا هر اتفاق دیگری رخ بدهد که عملکرد سیستم را دچار اختلال کند. اگر راهی برای حل مشکل نیابیم، باید دست به دامان این سوئیچ بشویم. با استفاده از این سوئیچ تمام تنظیمات مادربورد را به حالت کارخانه برگردانده و سیستم را دوباره بالا میآوریم.
اتصال مولکس اصطلاح معمولی است که برای این اتصالهای برقی استفاده میشود. این اتصالات با تنظیمهای مختلفی در دسترس هستند. از مدل استاندارد 4 پین آن برای درایوهای دادهای و از مدل 24/20 پین آن برای سوکتهای برق مادربوردهای ATX استفاده میشود.
مادربورد بنیان اصلی کامپیوتر به شمار رفته و میزبانی CPU ،DRAM درایوهای اطلاعاتی و کارت های مختلف را از طریق ورودی ها، سوکت ها و اتصالات مشخص به عهده دارد. مادربورد های جدید آرایش خوبی دارند و معمولا با ترکیبهای رنگی دلنشین، زیبایی دوچندان به درون کیس میدهند.
♦ اگر حوصله دردسر ندارید، کیسهای رِیل دار برای شما ایدهآل است. در این مورد به جای قرار دادن درایو با هزار و یک زحمت در محفظه و سپس پیچ کردنش، ۲ ریل را به کنار درایو پیچ کرده و آن را مانند کشو به داخل محفظه بفرستید.
قطعات mSATA یا مینی ساتا، SSD های کوچکی هستند که برای محفظه ها و کامپیوترهای کوچک ساخته شدهاند. توجه داشته باشید با وجود ظاهر غلط اندازشان، به هیچ وجه برای ورودی های مینی کارت PCI-E ساخته نشدهاند و تلاش برای نصب اشتباه ممکن است آسیب جدی به قطعه وارد کند. این قطعات از طریق کابلهای مخصوص به کنترلر ساتا متصل میشوند.
سیستم عامل یک لایه نرم افزاری است که یک پله بالاتر از بایوس قرار گرفته و محیط لازم برای کار را با سیستم فراهم میآورد. بیشتر سیستم های مختص گیم برای دستیابی به بهترین عملکرد از سیستم عامل ویندوز ۷ استفاده میکنند، اما برخی استفاده از لینوکس را ترجیح می دهند.
این عمل که عموما از طریق بایوس یا نرم افزارهای ارائه شده از سوی سازنده انجام میشود، قطعه را وادار میکند به عملکردی بالاتر از حد استانداردش دست پیدا کند. اورکلاک معمولا عملکرد قطعه را تا حد قابل توجهی افزایش میدهد، اما در ازای آن انرژی دوچندان مصرف کرده و گرمای بیشتری ایجاد میکند. البته قطعات اورکلاک شده معمولا زودتر خراب میشوند.
♦ سطح اتصالات جانبی موسوم به اکسپرس باس، یک ورودی پرسرعت است که قطعاتی مانند کارت گرافیک را در خود جای میدهد. پی سی آی اکسپرس که سال 2004 جایگزین فناوری های کهنهتر PCI ،VESA و PCI-X شد، در چند طبقه بندی سرعت و اتصالات عرضه میشود.
جدا از کارتهای گرافیک، کارتهای گسترش دیگری هم برای کامپیوتر موجود است که هر کدام به نحوی قابلیتهای داخلی مادربورد را تقویت میکنند. از این دست کارت ها میتوان به کارت صدا، کارت شبکه و کنترلهای پیشرفته فن اشاره کرد.
این کابلهای اتصال برق، قطعات اکسپرس پی سی آی را تغذیه میکنند. از این کابلها برای تقویت قطعاتی مانند کارت گرافیک استفاده میشود. کارتهای گرافیک سطح بالا معمولا به ۲ کابل تغذیه نیاز دارند.
♦ منبع تغذیه وظیفه برق رسانی به مادربورد و تمام واحدهای کامپیوتر را به عهده دارد. این قابلیت از طریق انواع و اقسام کابلها صورت میگیرد که بعضی به طور دائم به منبع متصل هستند و بعضی دیگر بر حسب نیاز متصل میشوند.
سیمی تخت و نواری است که از آن برای اتصال حافظههای ساتا به کنترل گر مرکزی استفاده میشود.
♦ این فناوری که از سوی Nvidia و مختص کارتهای گرافیک این شرکت به وجود آمده، به کاربر اجازه میدهد همزمان 2 کارت گرافیک Nvidia را روی مادربورد سوار کرده و از قدرت پردازشی دوچندان بهره ببرد.
این هارد ها برخلاف هارد دیسک های مرسوم که از صفحات چرخان تشکیل شدهاند، مخزنهای ساده و جامدی متشکل از رم مرغوب و پایدار هستند. SSD ها عملکرد بسیار بالایی داشته و فضای بسیار کمی اشغال میکنند. در مقابل، فضای کمتر و قیمت بالاتری هم دارند. بسیاری از کاربران حرفهای سیستم عامل را روی یک درایو SSD نصب کرده و از یک هارددیسک برای ذخیره اطلاعات متفرقه بهره میگیرند.
این پیچهای کوچک برنجی روی سرشان کلاهکی دارند که پس از به کارگیری آن ها برای اتصال مادربورد به کیس از تماس آن با بدنه جلوگیری کنند. همیشه چند عدد یدکی داشته باشید، زیرا این پیچ ها از اولین ارکان راه اندازی سیستم به شمار میروند.
پد حرارتی یک نوع TIM است که به شکل قطعههای چسبنده تولید میشود. این پدها به سرعت و سهولت میچسبند و کارایی مشابهی با نوارچسب های دو رو دارند. تاثیر آن ها به پای چسب های حرارتی نمیرسد، اما برای خنک کردن قطعات نهچندان خاص، مانند چیپ ست های مادربورد و DRAM کاربرد دارند.
خمیر سیلیکون یک ماده نسبتا چسبناک است که قابلیت انتقال گرما را داشته و از آن، بین سیستم خنک کننده کامپیوتر و روی چیپها استفاده میشود تا تاثیر سیستم خنک کننده را بالا ببرد. اگر با دقت از آن استفاده شود، راه ارتباطی موثری میان 2 بخش کامپیوتر خواهد بود. قبل از به کارگیری این چسبها حتما دستکش استفاده کنید. سطوحی را هم که ناخواسته چسبی شدهاند با الکل خالص پاک کنید.
وقتی قطعات الکترونیک مدرن گرمای بیش از حد تحمل می کنند، برای اجتناب از آسیب دیدن، اقدام به کاهش سرعت میکنند که این عمل را Thermal Throttling میگوییم. با وجود این که این قابلیت در برابر نوسانات حرارتی از قطعات محافظت میکند، هیچ گاه نباید جایگاه خنک سازی اصولی را فراموش کنیم. هر گاه این قابلیت به کار افتاد، بدانید سیستم خنک کننده کامپیوتر شما دچار مشکل شده است.
این درگاه ها کارکرد های مختلفی دارند، از درگاه USB 3.0 که با رنگ آبی مشخص شده، برای جابهجایی مقادیر بالای داده ها و شارژ سریع دستگاههای مطابق این سیستم استفاده میشود. درگاههای USB 2.0 در سیستمهای کنونی، دیگر بیشتر برای اتصال صفحه کلید و موس مورد استفاده قرار میگیرند و بازارشان از رونق افتاده است. روی مادربوردهای زیادی میتوانید درگاه USB مخصوصی را ببینید که برای ارتقای بایوس و میان افزار استفاده میشود.
به استانداردی اطلاق میشود که برای نمایشگرهای تخت و پایههای مانیتور در نظر گرفته شده و شامل ترکیبی از 4 پیچ روی یک سطح صاف و چهارگوش میشود. استاندارد وسا روی کیسهای کوچک و دیگر قطعات نیز اعمال میشود.
اتصالهای وی جی ای با ورود کابلهای HD به عرصه کامپیوتر وداع کردند، اما هنوز هم در مواقعی مثلا برای اتصال سیستم به یک مانیتور قدیمی یا پروژکتور به کار میآیند. در هر حال کیفیت خروجی این کابلهای قدیمی، به هیچ عنوان با کابلهای HD قابل مقایسه نیست.